Skip to main content
App ons

Proforma factuur voorbeeld: zo maak je er zelf een

Proforma factuur voorbeeld: zo maak je er zelf een

Een proforma factuur maak je door je bedrijfsgegevens, klantgegevens, werkzaamheden en verwachte bedragen op een document te zetten met duidelijk de vermelding ‘PROFORMA’. Gebruik het voorbeeld hieronder als invulmodel, maar niet als vervanging van een officiële factuur voor je boekhouding of btw-aangifte.

Een klant wil vooraf weten welk bedrag hij moet goedkeuren. Of een zakelijke opdrachtgever vraagt om een document voor zijn inkoopafdeling. Dan kan een voorlopige factuur uitkomst bieden. Toch is een proforma niet hetzelfde als een offerte, aanbetalingsfactuur of definitieve rekening. Dat onderscheid voorkomt misverstanden over betalen, btw en de opdracht zelf.

Bij Vaktura draait administratie om duidelijkheid: voor jou én voor je klant. Voor vakmensen met meer klussen dan tijd betekent dat vooral het juiste document op het juiste moment gebruiken.

Wat is een proforma factuur precies?

Wat is een proforma factuur precies?
Wat is een proforma factuur precies?

Een proforma factuur is een voorlopig document dat laat zien hoe een uiteindelijke factuur eruit kan zien. Je vermeldt bijvoorbeeld de afgesproken werkzaamheden, materialen, aantallen, prijzen en verwachte btw. Daarmee geef je de ontvanger inzicht in de financiële kant van een levering of opdracht.

‘Pro forma’ betekent letterlijk ‘voor de vorm’. Het document lijkt op een rekening, maar dient meestal als prijsbevestiging, concept of ondersteunend handelsdocument. Het is op zichzelf geen geldige basis voor btw-aftrek.

Let wel: alleen het woord ‘proforma’ boven een document zetten, bepaalt niet automatisch de juridische of fiscale behandeling. Ook de inhoud, gemaakte afspraken en daadwerkelijke betaling tellen mee. Gebruik de benaming dus niet om een echte factuurplicht uit te stellen.

Een proforma is niet automatisch vrijblijvend

Een voorlopige factuur schept niet vanzelf een nieuwe betalingsverplichting. Die kan wel al voortkomen uit een geaccepteerde offerte, overeenkomst of bestelling. Andersom kan de inhoud van een proforma onderdeel worden van de afspraken wanneer je klant daarmee akkoord gaat.

Schrijf daarom concreet waarvoor je het document verstuurt. ‘Ter controle van de factuurgegevens’ betekent iets anders dan ‘Verzoek om de overeengekomen vooruitbetaling’. Bij dat laatste moet je beoordelen of je een officiële aanbetalingsfactuur moet uitreiken.

Wanneer gebruik je een proforma en wanneer niet?

Een proforma factuur is vooral nuttig wanneer de ontvanger vooraf een financiële specificatie nodig heeft. Denk aan een zakelijke klant die intern budget moet laten vrijgeven. De werkzaamheden zijn besproken, maar de inkoopafdeling wil eerst bedragen, bedrijfsgegevens en een projectreferentie controleren.

Ook bij internationale goederenverzending kan een proforma een rol spelen. Bijvoorbeeld wanneer je monsters of vervangende onderdelen zonder verkoop verstuurt. De vervoerder of douane kan dan toch informatie over de goederen en hun waarde nodig hebben.

Voor een gewone prijsaanbieding is een offerte meestal duidelijker. Wil je een overeengekomen aanbetaling innen? Dan past een aanbetalingsfactuur doorgaans beter. En moet je een uitgevoerde klus factureren, dan gebruik je een officiële factuur.

Voorbeeld uit de werkpraktijk

Stel: je gaat een kantoorruimte schilderen. De opdrachtgever heeft je offerte geaccepteerd, maar vraagt eerst om een concept voor de financiële administratie. Je stuurt een proforma met het juiste factuuradres, projectnummer en de overeengekomen prijs. Na controle maak je de officiële factuur volgens de betaalafspraken.

Vraagt diezelfde opdrachtgever nog naar de prijs en uitvoeringsvoorwaarden? Dan zit je in de offertefase. Onze uitleg over een overtuigende offerte helpt je om werkzaamheden, grenzen en akkoord helder vast te leggen.

Het verschil tussen offerte, proforma en officiële factuur

Het verschil tussen offerte, proforma en officiële factuur
Het verschil tussen offerte, proforma en officiële factuur

Deze documenten kunnen vergelijkbare gegevens bevatten, maar hebben verschillende functies. Kies niet op basis van de vormgeving, maar op basis van wat je wilt vastleggen of bereiken.

Document Voornaamste doel Wanneer gebruiken? Betekenis voor de administratie
Offerte Een voorstel doen voor prijs, werk en voorwaarden Voordat de klant de opdracht bevestigt Onderbouwt de afspraken na aanvaarding; geen btw-factuur
Proforma factuur Vooraf bedragen of factuurgegevens tonen Bij interne goedkeuring, controle of bepaalde goederenverzendingen Geen zelfstandige basis voor btw-aftrek
Aanbetalingsfactuur Een afgesproken vooruitbetaling factureren Voor de levering of uitvoering, volgens de afspraken Officiële factuur; btw-regels zijn van toepassing
Definitieve factuur Een levering, dienst of termijn officieel factureren Op het afgesproken en wettelijk juiste factuurmoment Verwerken in de financiële administratie

Een aanbetalingsfactuur is dus niet zomaar een proforma met een andere titel. Het is een echte factuur. Dat betekent ook dat je correcties en verrekeningen zorgvuldig moet verwerken.

Kopieerbaar voorbeeld van een proforma factuur

Onderstaand proforma factuur voorbeeld kun je overnemen in je tekstverwerker of administratiesysteem. Het model is bedoeld voor controle en interne goedkeuring, niet als betaalverzoek. Vervang alle invulvelden en verwijder onderdelen die niet bij jouw situatie passen.

De bedragen blijven bewust open. Zo neem je geen fictieve tarieven of verkeerde btw-behandeling over. Gebruik de werkelijke afspraken uit je offerte of opdrachtbevestiging.

PROFORMA — GEEN OFFICIËLE BTW-FACTUUR

AFZENDER
Bedrijfsnaam: [jouw bedrijfsnaam]
Adres: [straat, huisnummer, postcode en plaats]
KvK-nummer: [indien van toepassing]
Btw-identificatienummer: [indien van toepassing]
Contact: [e-mailadres en telefoonnummer]

ONTVANGER
Naam of bedrijfsnaam: [naam klant]
Factuuradres: [straat, huisnummer, postcode en plaats]
Contactpersoon: [indien van toepassing]

DOCUMENTGEGEVENS
Proformareferentie: [unieke interne referentie]
Documentdatum: [datum]
Offerte- of opdrachtnummer: [referentie]
Project of werklocatie: [omschrijving]
Inkoopnummer klant: [indien van toepassing]
Valuta: [afgesproken valuta]

SPECIFICATIE
Werkzaamheden of goederen: [concrete omschrijving]
Aantal en eenheid: [aantal, uren of andere eenheid]
Prijs per eenheid exclusief btw: [bedrag]
Regelbedrag exclusief btw: [bedrag]
[Herhaal de specificatie voor iedere afzonderlijke post]

BEDRAGEN
Subtotaal exclusief btw: [bedrag]
Eventuele korting: [omschrijving en bedrag]
Btw per toepasselijk tarief: [grondslag, tarief en bedrag]
Totaal inclusief toepasselijke btw: [bedrag]

TOELICHTING
Dit document is bedoeld voor controle en interne goedkeuring.
Dit is geen officiële btw-factuur en geen verzoek tot betaling.
Een officiële factuur volgt volgens de gemaakte afspraken.
Eventuele wijzigingen bevestigen wij afzonderlijk.

Pas de btw-regels aan wanneer je bijvoorbeeld de kleineondernemersregeling toepast, vrijgestelde prestaties verricht of te maken hebt met btw-verlegging. Voeg niet standaard btw toe omdat het sjabloon daarvoor ruimte biedt.

Welke gegevens zijn vooral nuttig?

Voor een proforma bestaat niet één universele verplichte indeling zoals bij een officiële btw-factuur. De benodigde gegevens hangen af van het doel. Een document voor interne goedkeuring vraagt andere details dan een document voor internationale verzending.

Voor klussen en zakelijke dienstverlening zijn vooral de koppelingen waardevol: welke klant, welke offerte en welk project horen bij dit bedrag? Een inkoopnummer kan voor de klant net zo belangrijk zijn als jouw eigen referentie. Vraag dat vooraf op, zodat je later geen factuur hoeft te herstellen.

Hulp nodig hierbij? Vaktura denkt graag met je mee.

Neem vrijblijvend contact op →

Zelf een proforma factuur maken in duidelijke stappen

Een goed document begint niet bij de opmaak, maar bij de afspraken erachter. Met deze werkwijze maak je een voorlopige specificatie die je klant begrijpt en die je later eenvoudig terugvindt.

  1. Bepaal het doel. Vraag waarom je klant een proforma nodig heeft. Gaat het om budgetgoedkeuring, controle van gegevens of een goederenverzending? Is het doel een voorschot innen, beoordeel dan eerst of een aanbetalingsfactuur het juiste document is.
  2. Pak de geaccepteerde afspraken erbij. Gebruik de offerte, opdrachtbevestiging en eventuele afspraken over meerwerk. Neem alleen posten op die daarbij passen. Zet nog niet goedgekeurde opties niet ongemerkt tussen de overeengekomen werkzaamheden.
  3. Controleer afzender en ontvanger. Gebruik de juiste bedrijfsnaam en het juiste factuuradres. De werklocatie kan afwijken van het factuuradres. Bij een aannemer of vastgoedbeheerder kan bovendien een andere rechtspersoon de rekening betalen.
  4. Maak de documentstatus zichtbaar. Zet ‘PROFORMA’ duidelijk bovenaan en benoem het doel. Vermeld bij een controledocument dat het geen betaalverzoek is. Gebruik een herkenbare interne referentie, los van de nummering van officiële facturen.
  5. Specificeer werkzaamheden en materialen. Omschrijf wat je levert, in welke hoeveelheid en tegen welke afgesproken prijs. ‘Schilderwerk kantoor volgens offerte’ is bruikbaarder met een duidelijke offerteverwijzing en afbakening dan het losse woord ‘werkzaamheden’.
  6. Controleer bedragen en btw-behandeling. Loop aantallen, eenheidsprijzen, kortingen en totalen na. Splits posten wanneer verschillende btw-tarieven gelden. Controleer ook of een vrijstelling, verleggingsregeling of bijzondere regeling van toepassing is.
  7. Voeg relevante afspraken toe. Vermeld bijvoorbeeld de verwachte uitvoeringsperiode en de offerte waarop het document berust. Maak onderscheid tussen bevestigde afspraken en verwachtingen. Een voorlopige planning mag niet onbedoeld als harde leverbelofte overkomen.
  8. Verstuur een gecontroleerde versie. Exporteer het document bij voorkeur als pdf en bewaar het bij het project. Leg in je begeleidende e-mail uit wat je van de ontvanger verwacht. Vraag bijvoorbeeld om bevestiging van het factuuradres en inkoopnummer.

Controleer vóór verzending ook de bestandsnaam. Een herkenbare naam met klant, documenttype en referentie voorkomt verwarring met de latere officiële rekening.

Btw en boekhouding: wat doe je met een proforma?

Een proforma factuur is op zichzelf geen reden om omzet, een openstaande klantvordering of aftrekbare btw te boeken. Bewaar het document wel bij de onderliggende opdracht. Daarmee blijft zichtbaar welke informatie je hebt gedeeld en welke versie de klant heeft gecontroleerd.

Dat betekent niet dat je de werkelijke transactie kunt negeren totdat je een definitieve factuur maakt. Een levering, uitgevoerde dienst of ontvangen vooruitbetaling kan al fiscale en administratieve gevolgen hebben. De feitelijke situatie is leidend, niet alleen de titel boven het document.

Mag je verwachte btw vermelden?

Je kunt de verwachte btw uitsplitsen om je klant inzicht te geven in het totaalbedrag. Daarmee wordt het document nog geen geldige btw-factuur. De ontvanger mag de vermelde btw niet uitsluitend op basis van deze proforma aftrekken.

Wees extra zorgvuldig bij gemengde werkzaamheden. Bij een verbouwing kunnen verschillende onderdelen een andere btw-behandeling hebben. Kopieer daarom niet zonder controle één tarief over alle arbeidsuren en materialen.

Wat als de klant toch betaalt?

Boek een ontvangen bedrag als daadwerkelijke betaling en koppel het aan de juiste klant en opdracht. Laat het niet buiten je administratie staan omdat de betaling naar een proforma verwijst.

Een vooruitbetaling kan betekenen dat btw verschuldigd wordt en dat je een officiële factuur moet uitreiken. Controleer welke regels voor jouw situatie gelden. Stem twijfelgevallen af met je boekhouder, bijvoorbeeld bij grensoverschrijdende leveringen of betalingen waarvan het doel nog onduidelijk is.

Welke eisen gelden voor de officiële factuur?

Daarvoor gelden onder meer regels voor identificatiegegevens, factuurdatum, nummering, omschrijving en btw-vermelding. Gebruik onze checklist voor factuureisen bij het opstellen van de definitieve rekening.

De fiscale basis vind je ook bij de factuureisen van de Belastingdienst. Een proforma-sjabloon vervangt die controle niet.

Van voorlopige specificatie naar definitieve factuur

Na goedkeuring maak je een officiële factuur zodra dat volgens de afspraken en wettelijke regels nodig is. Controleer opnieuw de gegevens. Een goedgekeurde proforma kan inmiddels achterhaald zijn door meerwerk, andere aantallen of een gewijzigde planning.

Geef de officiële factuur een uniek, opeenvolgend nummer binnen je factuurnummering. Je kunt de proformareferentie als extra verwijzing opnemen. Zo blijft de samenhang zichtbaar zonder dat voorlopige documenten en echte facturen door elkaar lopen.

Is er al een aanbetaling gefactureerd? Verreken die dan herkenbaar op de eindafrekening en verwijs naar de eerdere factuur. Controleer daarbij ook de btw, zodat je dezelfde omzet of belasting niet dubbel verwerkt.

Bewaar de verstuurde proforma naast de definitieve versie. Overschrijf het oorspronkelijke bestand niet stilzwijgend. Bij een latere vraag over de prijs kun je dan terugvinden wat de klant op welk moment heeft ontvangen.

Een proforma gebruiken bij internationale verzending

Voor internationale goederenstromen heeft een proforma soms een ander doel dan bij een Nederlandse klus. De ontvanger gebruikt het document dan bijvoorbeeld voor de inklaring van een zending zonder verkooptransactie. Denk aan een monster, geschenk of onderdeel dat je onder garantie vervangt.

Naast afzender en ontvanger kunnen goederenomschrijving, hoeveelheid, gewicht, land van oorsprong, goederencode en leveringsconditie nodig zijn. Welke gegevens vereist zijn, hangt af van de bestemming, de goederen en de vervoerder.

‘Gratis geleverd’ betekent niet automatisch dat goederen geen douanewaarde hebben. Zet daarom niet zonder onderbouwing een nulbedrag op het document. Gebruik een verdedigbare waardering volgens de toepasselijke douaneregels.

Bij een gewone verkoopzending is doorgaans een commerciële factuur nodig. Een proforma is daarvoor niet zomaar een vervanger. Controleer de documentvereisten bij je vervoerder of douanevertegenwoordiger voordat de goederen vertrekken.

Veelgemaakte fouten die je eenvoudig voorkomt

  • Onduidelijk maken of de klant moet betalen. Een betaaltermijn en bankrekening kunnen een controledocument op een betaalverzoek laten lijken. Stem de inhoud af op het werkelijke doel.
  • Een offerte vervangen door een kale prijslijst. Een proforma beschrijft niet vanzelf de grenzen van het werk, uitsluitingen en akkoordprocedure. Leg die afspraken apart goed vast.
  • Dezelfde referentie voor verschillende versies gebruiken. Maak wijzigingen herkenbaar en vertel welke versie de vorige vervangt.
  • De officiële factuur vergeten. Een proforma schuift wettelijke factuurtermijnen niet op. Bewaak het juiste factuurmoment apart.
  • Een fiscale disclaimer als volledige bescherming zien. De tekst ‘geen btw-factuur’ helpt bij de herkenning, maar verandert de feitelijke aard van een transactie niet.
  • Onnodige persoonsgegevens delen. Voeg alleen gegevens toe die nodig zijn voor het document en controleer het e-mailadres van de ontvanger.

Vooral die laatste controle verdient aandacht. Een factuurspecificatie kan contactgegevens, een privéadres en informatie over werkzaamheden bevatten. Deel zulke gegevens niet automatisch met iedereen die bij een project betrokken is.

Maak je administratie duidelijker met Vaktura

Een bruikbaar voorbeeld van een proforma factuur helpt je snel op weg. De echte winst zit in het onderscheid tussen aanbieden, controleren en factureren. Houd die momenten uit elkaar en verbind elk document aan dezelfde opdracht.

Wil je onze aanpak voor offertes en facturen bekijken? Je kunt kennismaken met Vaktura of verder lezen in onze blogs over administratie. Voor informatie over de omgang met persoonsgegevens lees je ons privacybeleid van Vaktura. De afspraken rond onze dienstverlening staan in onze algemene voorwaarden; die staan los van de voorwaarden die jij met jouw opdrachtgever afspreekt.

Gebruik het invulmodel als vertrekpunt, controleer de afspraken en maak de documentstatus direct duidelijk. Zo krijgt je klant de informatie die nodig is, terwijl jij grip houdt op de uiteindelijke factuur. Vaktura: voor vakmensen met meer klussen dan tijd.

Over Vaktura

Dit artikel is geschreven door het team van Vaktura, specialist in Offerte en factuur. Voor vakmensen met meer klussen dan tijd.

Neem contact op

Veelgestelde vragen

Wat is een proforma factuur precies?

Een proforma factuur is een voorlopig document waarop je goederen, diensten en verwachte bedragen vermeldt. Het lijkt op een factuur, maar is niet bedoeld als definitieve boekhoudkundige factuur. Je gebruikt het vaak om vooraf duidelijkheid te geven aan een klant over wat er geleverd gaat worden en welke kosten daarbij horen.

Wanneer gebruik je een proforma factuur en wanneer niet?

Je gebruikt een proforma factuur bijvoorbeeld bij een levering vooraf, een internationale zending of wanneer een klant eerst een kostenoverzicht nodig heeft. Het is handig als je nog geen officiële factuur wilt of kunt sturen, maar wel een overzicht van de verwachte kosten wilt geven. Voor je administratie, btw-aangifte en boekhouding vervangt een proforma factuur nooit de officiële factuur.

Welke gegevens moeten op een goed proforma factuur voorbeeld staan?

Een goed proforma factuur voorbeeld bevat in elk geval je bedrijfsgegevens, de klantgegevens, een duidelijke omschrijving van de werkzaamheden of producten en de verwachte bedragen. Zet er ook expliciet ‘PROFORMA’ op, zodat duidelijk is dat het geen definitieve factuur is. Voeg indien relevant ook datum, referentienummer, levertijd en eventuele btw-informatie toe.

Mag een klant een proforma factuur betalen?

Ja, een klant mag een proforma factuur betalen, maar daarmee is het document nog steeds niet automatisch een officiële factuur. Als er betaald wordt, moet je daarna meestal een definitieve factuur maken voor je administratie en btw-verwerking. Zorg er daarom voor dat je intern goed vastlegt wat er is afgesproken en welke betaling waarvoor geldt.

Interessant: offerte template maken

Nuttig om te weten: factuurtemplate downloaden

Gerelateerd: zelf een zzp-factuur maken

Bekijk ook: bouwfactuur met verlegde btw

Interessant: KOR voor vakmensen

Interessant: betekenis van een proforma factuur

    Comments are closed